Plodova voda

Plodovi ovojci, plodova voda

Plodovi ovojci (velamenta foetus)

To su opne koje tesno nalježu na unutrašnju površinu uterusa i zatvaraju jajolik prostor ispunjen plodovom vodom u kojoj plovi plod. Razlikujemo spoljašnju plodovu opnu (chorion) i unutrašnju (amnion). One su priljubljene jedna uz drugu, razdvojene samo oskudnim rastresitim tkivom. Celovitost opni omogućava očuvanje plodove vode, a time i očuvanje trudnoće.

Vodenjak

- Na početku porođaja, u doba širenja, dio plodove vode i ovojaka, koji se nalaze iznad unutrašnjeg ušća uterusa, odnosno, ispred prednjačećeg dijela ploda klinasto se uvlači i potpomaže dilataciju cervikalnog kanala. Ovaj dio plodovih ovojaka i plodove vode naziva se vodenjak. Njemu je ranije pripisivana velika uloga u porođaju, posebno u dilataciji cervikalnog kanala i spoljnog ušća uterusa. Celovitost vodenjaka, odnosno plodovih ovojaka čuva integritet plodove vode, omogućava normalne intrauterine pokrete ploda i štiti ga od ascedentne infekcije u toku trudnoće i porođaja.

Spontano prskanje ili namemo otvaranje vodenjaka, ili prskanje plodovih opni na nekom drugom mestu uzrokuje oticanje plodove vode i time retrakciju mišićnog zida uterusa oko ploda, a uskoro zatim pojavu materičnih kontrakcija i, po pravilu, dovodi do prekida trudnoće. Može se, međutim, izuzetno dogoditi da se trudnoća i posle prska nja vodenjaka održi i iznese do kraja. U takvoj situaciji za sve vrijeme trajanja trudnoće i plodu i majci preti opasnost od infekcije.

Plodova voda (liquor amnii)

To je manje ili više bistra, providna ili lako zamućena tečnost koja se nalazi između plodovih ovojaka i ploda. Ona predstavlja protivtežu tonusu materičnog mišića, štiti plod od udara i srašćenja sa amnionom i omogućava mu pokretljivost. Smatra se da se plodova voda uglavnom stvara u amnionu i dokazano je da se ona stalno obnavlja i resorbuje.

Sastav i kvalitet plodove vode u velikoj meri zavise od starosti trudnoće. Dok u početku trudnoće na sastav plodove vode uglavnom utiče samo majka, sa napredovanjem trudnoće, na njen sastav sve više utiče i plod. Pri kraju trudnoće u plodovoj vodi, pored ostalog, nalaze se epitelne ćelije kože ploda, dlačice i gromuljice sirastog maza, deskvamisane ćelije amniona, gromuljuce mekonijuma, soli mokraćne kiseline, vitamini i fermenti.

Pri kraju trudnoće količina plodove vode je između 1000 i 1200 g. Kod prenesene trudnoće smanjuje se količina plodove vode, a ako je plod intrauterino ugrožen, onda se plodova voda zamućuje i bogata je, između ostalog, bilirubinom i urobilinogenom.